Klank, expressie en verbeelding
De pianowereld van György Ligeti
Het concert vindt plaats in Galerie Marzee. Adres: Lage Markt 3, 6511 VK Nijmegen. U kunt reserveren via reserveringen@modernemuziek.nl. Aan de deur worden geen kaartjes verkocht. Voor het bestellen van losse kaartjes kunt u het bedrag van €30 overmaken op bankrekeningnummer NL78 INGB 0000 6517 17 ten name van Stichting Moderne Muziek Nijmegen (studerenden tot 30 jaar € 15). In verband met de plaatsing en verwachte belangstelling verzoeken wij u tijdig te reserveren. Reserveringen worden in volgorde van binnenkomst in behandeling genomen en bevestigd. Abonnementhouders en vrienden van de Stichting hebben voorrang.
Danny Driver
piano
György Ligeti geldt als één van de belangrijkste vertegenwoordigers van de na-oorlogse avant-garde. Dit concert is gewijd aan zijn pianowerk. Evenals Ligeti’s overige werk kenmerken zijn pianostukken zich door de fragmentatie van tijd, verschuivende ritmes en de creatie van illusie door klank.
Musica Ricercata is een serie van 11 stukken die werden geschreven tussen 1951 en 1953. In dit werk maakt hij zich los van het idioom van de Hongaarse componisten Bartók en Kodály. Met enkele noten bereikt hij een fascinerend effect. Het eerste stuk gebruikt één enkele toon, waarbij elk volgende deel precies één toon meer bevat dan het vorige tot hij in het laatste stuk in een fugathema alle tonen en halftonen gebruikt. De muziek wordt opgebouwd vanuit het absolute minimum. Ze komt in Ligeti’s eigen woorden voort uit zijn experimenten met ritme en klank “om zo een nieuwe muziek uit het niets te creëren”. Het is een voorbode van de meer radicale vernieuwingen die we in zijn latere werk vinden. De filmliefhebbers onder u zullen het tweede deel herkennen uit Kubrick’s “Eyes Wide Shut”.
De 18 études (in drie boeken) geschreven tussen 1985 en 2001 brengen een scala van muzikale invloeden samen tot een een nieuw samenhangend geheel, dat alles uitgewerkt op basis van polyritmische structuren en de technieken die in zijn eerdere werk te vinden zijn. De delen gaan steeds uit van eenvoudige kerngedachtes en ontwikkelen zich als groeiende organismes tot hoogcomplexe structuren. Ligeti integreert in deze études onder meer Afrikaanse polyritmes, minimalisme, wiskundige structuren en jazz-achtige patronen, maar zo schrijft hij “het is noch Jazz noch Chopin-Debussy-achtige muziek, evenmin afrikaans, geen Nancarrow en het zijn allerminst wiskundige constructen”. Deze technisch berucht moeilijke werken worden algemeen beschouwd als de meest innovatieve pianostudies uit de tweede helft van de 20e eeuw. Virtuositeit en expressie gaan hand in hand. In dit concert hoort u er twaalf.
Programma
Boek 3
– White on White
Boek 2
– Galamb Borong
– Fém
– Der Zauberlehrling
Musica Ricercata
I. Sostenuto – Misurato – Prestissimo; II. Mesto, rigido e cerimoniale; III. Allegro con spirito; IV. Tempo di valse (poco vivace – « à l’orgue de Barbarie »); V. Rubato. Lamentoso; VI. Allegro molto capriccioso; VII. Cantabile, molto legato; VIII. Vivace. Energico; IX. (Béla Bartók in Memoriam) Adagio. Mesto – Allegro maestoso; X. Vivace. Capriccioso; XI. (Omaggio a Girolamo Frescobaldi) Andante misurato e tranquillo
Pauze
Boek 1 (volledig)
– Désordre
– Cordes-à-vide
– Touches Bloquées
– Fanfares
– Arc-en-ciel
– Automne à Varsovie
Boek 3
– Pour Irina
Boek 2
– Entrelacs
– L’Éscalier du Diable
De Britse pianist Danny Driver studeerde aan de Universiteit van Cambridge en het Royal College of Music. Hij is een pianist met een repertoire dat loopt van de barok tot de 20e eeuw. Onlangs bracht hij Ligeti’s complete études for Piano uit. Driver trad op met orkesten over de hele wereld, waaronder de BBC Scottish Symphony en het London Philharmonic. Zijn samenwerkingen met het Royal Philharmonic Orchestra omvatten optredens in het Verenigd Koninkrijk, in de Cadogan Hall in Londen en tijdens de BBC Proms. Zijn recitalcarrière omvat talloze optredens in de Wigmore Hall in Londen en een serie van drie concerten in 2021-22 gewijd aan György Ligeti en zijn muzikale wereld.
Drivers lange samenwerking met het platenlabel Hyperion Records resulteerde in een gevarieerde en internationaal geprezen discografie met klassieke en moderne werken. Zijn opnames leverden hem onder meer een plek in de lijst van de New York Times met beste klassieke opnames van 2017. Zijn recente release van György Ligeti’s Piano Études gaf hem een nominatie voor de International Classical Music Awards voor beste solo-instrumentopname van 2021.
