Galerie Marzee – Lage Markt 3 – Nijmegen

Update: Lees hier de fraaie recensie van dit concert door Ted Chiaradia – met foto’s van musici en bezoekers.

Tatiana Koleva – slagwerk
Gośka Isphording – klavecimbel

met medewerking van
Ruben Kieftenbelt
electronica en sound design

RENCONTRES – Xenakis on wire!

Een unieke combinatie van klavecimbel en slagwerk. Het klavecimbel benadrukt zijn percussieve eigenschappen, terwijl het tegelijkertijd als contrast op het slagwerk zijn uitgesproken lyrische en muzikale mogelijkheden benadrukt.

De Griekse componist Iannis Xenakis, ingenieur en wiskundige, leerling van Le Corbusier en Messiaen heeft zijn wiskundig talent in gezet om deze ongebruikelijke combinatie van instrumenten grondig te onderzoeken. Zijn duo-werken voor slagwerk en klavecimbel Oophaa en Komboi vormen de basis van dit programma. De titel van het programma verwijst niet alleen naar de Franse origine van deze composities, maar vooral ook naar het ontmoeten van verschillende culturen, generaties van uitvoerders encomponisten. Tatiana Koleva en Gośka Isphording vullen het programma aan met een werk van de IJslandse componiste Anna Thorvaldsdóttir en een tweetal door hen zelf geschreven composities.

Programma

Iannis Xenakis – Oophaa (1989) 
Gośka Isphording – Four days North, three days West klavecimbelsolo (2022/23)
Anna Thorvaldsdóttir Fingerprints (2003)
Iannis Xenakis – Rebonds (1987/89) Remix
pauze
Tatiana Koleva – Icicles & Rays (2022/23) voor overdubbed vibraphone and live elektronica
Iannis Xenakis – Komboi (1981)

Tatiana Koleva, geboren in Varna, Bulgarije door de pers geroemd als “een van de beste marimbaspelers ter wereld” heeft een grote bijdrage geleverd aan de emancipatie van de marimba en ander slagwerk als volwaardige solo-instrumenten. Tatiana trad als soliste op met verschillende ensembles en orkesten. Daarnaast maakt ze eigen projecten en programma’s en heeft vaste duo’s met jazzsaxofonist Rutger van Otterloo, (bas)-klarinettist Fie Schouten en organist Jan Hage. Tatiana is lid van de cultband Rubatong. 

In 2010 ontving Tatiana Koleva de prijs “Musician of the Year of Bulgaria” van de Bulgaarse publiek en Nationale Radio. Voor haar interpretatie van eigentijdse muziek kreeg naast veel andere prijzen en onderscheidingen de Kranichsteiner Musikpreis in Darmstadt en was zij prijswinnaar op het Internationaal Gaudeamus Vertolkers Concours, Rotterdam.

De klaveciniste Gośka Isphording heeft internationale faam verworven door haar vertolkingen van hedendaagse muziek op historische instrumenten. Ze woont in Nederland maar treedt onvermoeibaar op als ambassadeur van de Poolse muziek in het buitenland. Gośka is actief als solist- en kamermuzikant, en presenteert het hedendaagse klavecimbelrepertoire door nauwe samenwerking met componisten, lezingen en masterclasses. Gośka trad op op de meeste prestigieuze festivals en concertzalen. Haar solo-optredens omvatten Gaudeamus Music Week of november muziek, en meer recent het  Warschau Autumn Festival, Gaida Festival, ISCM World Music Days en Huddersfield Contemporary Music Festival.

Gośka heeft meer dan honderd solo- en kamermuziekcomposities in première gebracht en de klavecimbelconcerten van Hanna Kulenty, Roderik de Man en Andrzej Kwiecinski zijn aan haar opgedragen. Ze is ook lid van het Riot Ensemble in Londen en heeft samengewerkt met ensembles zoals Asko | Schönberg, Insomnio Ensemble, Musikfabrik en Sinfonia Varsovia.

Dit concert werd mede mogelijk gemaakt door de steun van 
– Fonds Podiumkunsten
– Amsterdams Fonds voor de Kunst
– Prins Bernhard Cultuurfonds

Galerie Marzee – Lage Markt 3 – Nijmegen

FLORENTIN GINOT
Contrabas

De contrabassist Florentin Ginot is sinds 2015 lid van het Keulse ensemble MusikFabrik en creëerde de afgelopen decennia in nauwe samenwerking met componisten als Georges Aperghis, György Kurtág, Rebecca Saunders en Helmut Lachenmann een nieuw en scenisch repertoire voor dit instrument. In dit solo-optreden onderzoekt hij de mogelijkheden van de contrabas niet slechts in klassiekers als Berio’s Sequenza voor contrabas en Scodanibbio’s Farewell maar verkent hij ook tal van andere onontgonnen technieken in recente werken. Luister hoe hij zijn contrabas laat grommen, snerpen, knarsen en blaffen.

Do you know how to bark?

Mauro Hertig – Perfect thirst (2022), Nederlandse première
Rebecca Saunders – Fury (2005)
Milica Djordjevic – Do you know how to bark? (2010), Nederlandse première
Stefano Scodanibbio – Farewell (1981-1983)
pauze
Luciano Berio – Sequenza XIVb (2004)
Florentin Ginot Improvisation
Georges Aperghis – Obstinate (2018), Nederlandse première

Het eerste werk van dit programma, een compositie van de jonge New Yorkse componist Mauro Hertog, relateert aan en preludeert – door gebaren en interactie van de uitvoerende met het publiek – op de volgende werken van Saunders, Aphergis en Djordjevic en de Italiaanse klassiekers van Berio en Scodanibbio.

De Britse componiste (*1967) Rebecca Saunders beschrijft haar werk als volgt: “For me, what’s really important is enabling the listener to feel the magical physicality of sound, the timbre, the colour, the mass, the weight, of sound. That’s what I feel I’m working with, almost like a sculptor works with different materials.” In haar Fury voor contrabas ontwikkelt het explosieve geluidsmateriaal zich vanuit een basis waaruit de geluiden in een uitgerekte melodie tevoorschijn komen en vervolgens versmelten.

Do You Know How To Bark? van de Servische componiste Milica Djordjević is, zo schrijft Florentin, “a striking gesture and in a way, a simple statement that Milica Djordjevic brought to life. The primary impulse of the piece that activates the instrument at its highest point, is a jump into the barking energy. The 6 minutes that follow will become a frantic run for the performer, swinging between the rough and the subtle melodies, until the last long gesture, sounding as a resonance of the first impulse.”

Stefano Scodanibbio (1956-2012) wordt algemeen beschouwd als een van de belangrijkste pioniers van de hedendaagse muziek voor contrabas. Hij breidde het scala van technische mogelijkheden van dit instrument uit en gaf de expressieve mogelijkheden hiervan zo een nieuwe impuls.

Berio’s Sequenza XIVb is de laatste van zijn sequenza’s, een serie van extreem moeilijke solowerken. Ze gaven de technische mogelijkheden van de instrumenten een nieuwe impuls en zetten nieuwe standaarden op het gebied van hedendaagse en experimentele muziek. Berio’s sequenza’s ontstonden steeds in samenwerking met vooraanstaande uitvoerders van wier technisch meesterschap Berio gebruik maakte. Aan het eind van zijn leven raakte Berio gefascineerd door de virtuositeit van de Italiaanse contrabassist Stefano Scodanibbio en wilde hij een “dubbele” Sequenza voor cello en contrabas schrijven. Berio voltooide alleen de sequenza voor cello, maar vervolgens werkte hij met Scodanibbio aan een contrabasversie van het stuk. Berio stierf voordat het voltooid was, maar Scodanibbio besprak het werk met hem en voltooide het in 2004. 

De Griekse componist Georges Aperghis beschrijft zijn compositie Obstinate als volgt: “The performer tackles the strings of a double bass, obstinately. And, even more than the strings, the tension of these strings, which refuses to surrender to him. He fights against it without disarming, working on it like a sculptor challenges marble, with repeated, furious and tireless gestures. In short: everything is in the title.”

Florentin Ginot begon op achtjarige leeftijd met cello spelen en werd op zijn negende al gegrepen door de contrabas, door de intensieve lichaamsrelatie tussen de musicus en het instrument, de grootte, de lage frequentie en de weerstand van de snaren. 
Florentin trad als solist op op podia als de Berlijnse Philharmonie, de Philharmonie van Keulen, la Cité de la Musique in Parijs, de Berliner Festspiele, ManiFeste–Ircam, en de Biënnale van Venetië. Sinds 2015 maakt Florentin Ginot deel uit van Ensemble Musikfabrik.  Ook bewerkte hij een groot barokrepertoire voor contrabas, waaronder de sonates en partita’s van Bach en de Livres pour viole van Marin Marais. Klik hier voor zijn vertolking van Bachs Chaconne op de contrabas.

“To explore the raw, rough and vibrating nature of a human-size instrument. To exploit its imperfections to create a space where the corps-à-corps takes on its full meaning. To project a hacked or shouted voice into a specific space, to receive its resonance and to start again. Encounters have always been my first source of discovery, bringing curiosity and opening up to other ways of thinking about music and its praxis. Rebecca Saunders, Georges Aperghis and Milica Djordjevic are all people who have shaped my approach to the double bass, leaving it to return to it in a different way. I am fascinated by the manner in which they each seize this object, its resistance, its dull zones, whether they will grab the earthy bass that the instrument possesses or try to escape it at all costs.”

Klik hier voor een interview met Florentin, hier voor zijn discografie en luister alvast naar een paar voorproefjes: Djordjević’ How to Bark en zijn vertolking van Saunders’ Fury en Aspergis’ Obstinate.